INFORMATOR WYDZIAŁOWY

Wydział Matematyki i Informatyki UAM, ul. Umultowska 87, 61-614 Poznań

luty 2007


wiadomości

Rada Wydziału na posiedzeniu w dniu 2.02.2007 powołała komisję w przewodzie doktorskim mgra Marcina Borkowskiego, słuchacza Studium Doktoranckiego przy naszym Wydziale, w następującym składzie: prof. UAM dr hab. Leszek Skrzypczak (przewodniczący), prof. dr hab. Lech Drewnowski (zastępca przewodniczącego), dr hab. Dariusz Bugajewski (promotor), prof. dr hab. Józef Myjak (Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie; recenzent), prof. dr hab. Wacław Marzantowicz (recenzent i egzaminator), prof. dr hab. Ireneusz Kubiaczyk (egzaminator), prof. dr hab. Roman Murawski (egzaminator z dyscypliny dodatkowej) oraz prof. UAM dr hab. Ryszard Urbański (członek).
Rada Wydziału zaopiniowała pozytywnie wniosek w sprawie dalszego przyznawania stypendium habilitacyjnego drowi Stanisławowi Gawiejnowiczowi z Zakładu Algorytmiki i Programowania.
Na posiedzeniu w dniu 2.02.2007 Rada Wydziału dokonała zmiany programu indywidualnego planu studiów pana Rafała Sierakowskiego, studenta kierunku matematyka.
Rada Wydziału przyjęła uchwały w sprawie programu studiów pierwszego stopnia na kierunku matematyka oraz na kierunku informatyka.
Na tym samym posiedzeniu Rada przyjęła uchwałę w sprawie obliczania średniej ocen ze studiów.
Prof. dr hab. Jerzy Kaczorowski został wybrany do Centralnej Komisji do spraw Tytułu Naukowego i Stopni Naukowych.
Nasz Wydział przedstawi swą ofertę na odbywających się w dniach 16-18.02.2007 Targach Edukacyjnych w Hali 8 przy stanowisku 10 na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich.
Dno Otwarte odbędą się na naszym Wydziale 21.04.2007 w godzinach 10-14 w aulach A i C.


z historii

50 lat temu, 8.02.1957 roku zmarł w Waszyngtonie John (Janos, Johann) von Neumann (ur. 28.12.1903 w Budapeszcie). W latach 1921-1925 studiował matematykę w Berlinie i Budapeszcie oraz chemię w Zurychu. Jako stypendysta Rockefellera spędził rok 1926 w Getyndzie, gdzie pracował pod kierunkiem D. Hilberta. W latach 1927-1933 docent prywatny na uniwersytetach w Berlinie i Hamburgu i równolegle od roku 1930 docent wizytujący w Princeton (USA). Brak perspektyw otrzymania posady na jednym z uniwersytetów niemieckich oraz rosnący antysemityzm spowodowały, że w roku 1933 wyemigrował do USA, gdzie został profesorem w nowo utworzo0nym Institute for Advanced Study w Princeton. W roku 1943 powołany jako konsultant projektu budowy bomby atomowej do Los Alamos. W roku 1954 mianowany przez prezydenta D. Eisenhowera członkiem amerykańskiej Komisji Energii Atomowej.
      Pierwsze prace von Neumanna były związane z Hilbertowską teorią dowodu i z aksjomatyzacją teorii mnogości. Ta ostatnia była już przedmiotem jego budapeszteńskiej rozprawy doktorskiej (1925). Rozprawa ta wywarła później wpływ na prace Gödla poświęcone hipotezie kontinuum.
      Dalsze prace von Neumanna poświęcone były m.in. podstawom mechaniki kwantowej, aksjomatycznej charakterystyce przestrzeni Hilberta - por. jego monografię Mathematische Grundlagen der Quantenmechanik (1932) istotną zarówno dla fizyki, jak i dla matematyki czystej. W roku 1935 wprowadził pojęcie przestrzeni lokalnie wypukłej. W napisanych wspólnie z F. Murray'em w latach 1936-1940 pracach badał struktury zwane dziś algebrami von Neumanna. Mają one istotne znaczenie zarówno dla matematyki, jak i dla zastosowań, w szczególności dla fizyki statystycznej i kwantowej teorii pola. Odegrał też istotną rolę w rozwoju informatyki - był bardzo aktywny przy konstruowaniu maszyn liczących ENIAC i MANIAC. Zajmował się teorią automatów i analizą danych. Był też twórcą teorii gier. Wniósł ważny wkład również do teorii krat, teorii miary, meteorologii i metod numerycznych.
      Był jednym z najwybitniejszych i najbardziej wszechstronnych matematyków XX wieku.
                       R.M.

goście Wydziału
wyjazdy pracowników, wykłady

W dniach 2-5.01.2007 gościem Zakładu Arytmetycznej Geometrii Algebraicznej był prof. Gerhard Bockle z Uniwersytetu w Essen (Niemcy). W dniu 3.01.2007 wygłosił on wykład pt. ,,Compatible systems of Abelian mod p Galois representations over global fields"
W dniach 11-14.01.2007 gościem Zakładu Matematyki Dyskretnej był prof. Svante Janson z Uniwersytetu w Uppsali (Szwecja). Wygłosił on w dniu 12.01.2007 w ramach kolokwium wydziałowego wykład pt. ,,Random graphs: old and new".
Gościem Zakładu Matematyki Dyskretnej był w dniach 15-21.01.2007 prof. Vojtech Rödl z Emory University (Atlanta, USA).
Prof. dr hab. Tomasz Łuczak z Zakładu Matematyki Dyskretnej przebywał w dniach 15-23.01.2007 na Uniwersytecie w Barcelonie (Hiszpania).
Prof. dr hab. Andrzej Ruciński i dr Joanna Polcyn-Lewandowska uczestniczyli w dniach 21-16.01.2007 w konferencji Quasi-Random Structures: Regularity Lemmas and Their Applications, która odbywała się w Budapeszcie (Węgry).

NOTATKA

WSPOMNIENIE O PROFESORZE KARLU ZELLERZE (1924-2006)

      Karl Zeller, profesor matematyki na uniwersytecie w Tybindze Tübingen), był związany swoją tematyką badawczą, a także zaprzyjaźniony, z poznańskim środowiskiem matematycznym. Wyniki badań z ogólnej teorii sumowalności metodami macierzowymi dotyczących problemu zgodności tych metod, publikowane były w latach 1951 i 1952 w Mathematische Zeitschrift oraz weszły w skład jego monografii Theorie der Limitierungsverfahren (Berlin 1958) opublikowanej u Springera w serii Ergebnisse der Mathematik und ihrer Grenzgebiete. Były one nawiązaniem do wspólnej notki S. Mazura i W. Orlicza ,,Sur les méthodes linéaires de sommation" opublikowanej bez dowodów w C.R. Paris 196 (1933), 32-34, a także ważnym uogólnieniem tych wyników. Pełną wersję wraz z dowodami S. Mazur i W. Orlicz opublikowali w pracy pt. ,,On linear methods of summability" w Studia Mathematica 14 (1954), 129-160.
      Uzyskane przez K. Zellera wyniki stały się podstawą wzajemnych kontaktów Zellera z Mazurem i Orliczem, które zaowocowały przyjaźnią i wzajemnymi wizytami. Znalazłem się także w kręgach tej współpracy, która owocowała wizytami profesora Zellera w Poznaniu oraz moimi w Tybindze.
      Profesor Zeller był niepełnosprawny - jako 17-letni młodzieniec został wcielony do armii niemieckiej i dwa lata później stracił prawą rękę. Po wojnie podjął studia matematyczne na uniwersytecie w Tybindze. Jest to jeden ze starszych uniwersytetów europejskich, założony w roku 1477. K. Zeller habilitował się na nim w wieku 28 lat. Po dwukrotnym pobycie w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej podjął w roku 1960 pracę na uniwersytecie w Tybindze jako docent, a następnie profesor zwyczajny - do czasu przejścia na emeryturę.
      Prócz teorii sumowalności i teorii aproksymacji zajmował się również metodami numerycznymi i zorganizował oraz prowadził centrum obliczeniowe na swoim uniwersytecie.
      Mieszkał w uroczym domku przy ulicy Słonecznej 11 wraz z żoną Margaretą i trójką dzieci. Doczekał się czwórki wnucząt. Dom jego był zawsze otwarty i przyjazny dla gości z Polski. W maju 2006 przeszedł zawał serca. W czasie rekonwalescencji po udanej operacji zmarł nagle 20 lipca 2006 roku.
      Straciliśmy w nim długoletniego przyjaciela.

                   Em. prof. dr hab. Julian Musielak

cytat

Najgorsze są takie kule, które są kwadratowe.
Zdanie wypowiedziane na kolokwium habilitacyjnym (wyrwane z kontekstu)


Opracowanie Informatora: Roman Murawski (rmur@amu.edu.pl)
http://web.wmi.amu.edu.pl